ZANIECZYSZCZENIA WÓD POWIERZCHNIOWYCH METALAMI CIĘŻKIMI

17.02.2021

Autor: 
Krystyna Niesiobędzka
Zdjecie artykułu: 
ZANIECZYSZCZENIA WÓD POWIERZCHNIOWYCH METALAMI CIĘŻKIMI

 

 

Woda jest jednym z podstawowych elementów przyrody, który decyduje o istnieniu życia biologicznego na Ziemi. Ze względu na swoje właściwości odgrywa ogromną rolę w środowisku. Jest zasobem determinującym rozwój gospodarczy regionów, krajów, kontynentów. Jest też ważnym czynnikiem klimatologicznym oraz geologicznym. Woda stanowi także środowisko bytowania różnych gatunków roślin, zwierząt oraz mikroorganizmów. Jest dominującym składnikiem tkanek roślinnych oraz zwierzęcych, a także powszechnym rozpuszczalnikiem związków ustrojowych. Wody powierzchniowe stanowią istotny element utrzymania równowagi w środowisku przyrodniczym. Występują jako wieloskładnikowe układy heterogeniczne, zawierające mikroorganizmy, substancje rozpuszczone, koloidalne oraz zawiesiny. Skład fizykochemiczny i biologiczny wód naturalnych występuje w ścisłej korelacji ze stanem środowiska, z którym wody mają kontakt podczas swej wędrówki w przyrodzie. Wzrost produkcji przemysłowej, intensyfikacja rolnictwa oraz koncentracja ludności w dużych aglomeracjach miejskich spowodowały pojawienie się  nowych presji wywieranych na ekosystemy wodne. Obecnie głównym zagrożeniem są ścieki komunalne i wynikający z ich zrzutu stan sanitarny wód powierzchniowych. Zanieczyszczenia obszarowe, pochodzące z rolnictwa, także w dużym stopniu wpływają na stan środowiska wodnego. Niemal wszystkie zanieczyszczenia atmosfery i gleb poprzez spływ  powierzchniowy docierają do wód powodując znaczne obniżenie ich jakości. Spośród wszystkich elementów środowiska naturalnego woda jako jeden z głównych komponentów środowiska jest najbardziej narażona na antropopresję. Stąd wynika pilna potrzeba ochrony i monitorowania zasobów wodnych. Jednymi z najgroźniejszych zanieczyszczeń ekosystemów wodnych są metale ciężkie, które wyróżniają się wśród innych toksycznych zanieczyszczeń tym, że nie ulegają one biodegradacji, a jedynie biotransformacji oraz wykazują dużą mobilność w łańcuchu troficznym. Stężenia metali w wodach wyjątkowo dobrze korelują z zanieczyszczeniami innych komponentów środowiska (powietrze, gleba) zlokalizowanych w tej samej przestrzeni geograficznej. W ostatnich dekadach w rezultacie wzrastającego zanieczyszczenia środowiska w zbiornikach wód powierzchniowych obserwuje się podwyższone wartości stężeń metali ciężkich, w tym toksycznych dla biocenozy wodnej takich, jak Cd czy Pb.

 

Pełny tekst artykułu zamieszczony jest w LAB 1/2021.

Prenumeratę kwartalnika LAB możesz zamówić wypełniająć formularz: http://lab.media.pl/prenumerata